-
poziome, pionowe, koncentryczne i konglomeratowe,
-
obronne i agresywne,
-
strategiczne i okazyjne,
-
krajowe i międzynarodowe.
Zgodnie z pierwszą grupą fuzje i przejęcia przyjmują jedną z następujących form:
- Pozioma – w której stronami transakcji są podmioty o zbliżonym profilu działalności, wytwarzające podobne produkty lub świadczące zbliżone usługi lub wykorzystujące tę samą technologię. Są to najczęściej przedsiębiorstwa będące bezpośrednimi konkurentami, które oczekują osiągnięcia korzyści skali w wyniku dokonania transakcji.
- Pionowa – w której uczestniczą przedsiębiorstwa stanowiące kolejne ogniwa łańcucha wartości dodanej. Strony transakcji liczą na korzyści wynikające z synergii oraz objęcia kontroli nad całym lub znacznym zakresem procesu technologicznego, np. od wydobycia surowców do sprzedaży produktów gotowych finalnemu odbiorcy.
- Koncentryczna –dokonywane są przez przedsiębiorstwa prowadzące działalność powiązaną ze sobą w zakresie geograficznym, technicznym, rynkowym lub prowadzące działalność niezależną wobec siebie, ale funkcjonujące w tej samej lub zbliżonej branży i oferujące produkty lub usługi, które są komplementarne względem siebie.. Oczekiwaną korzyścią jest dywersyfikacja działalności w celu ograniczenia ryzyka branżowego oraz rozwój zewnętrzny przedsiębiorstwa.
- Konglomeratowa – charakteryzuje te transakcje, w których nabywane podmioty zachowują znaczną samodzielność oraz autonomię przy podejmowaniu decyzji. Ta forma prowadzi do powstawania konglomeratów finansowych lub zarządczych.
Pod względem celów strategicznych, które mają zostać osiągnięte poprzez nabycie, można dokonać podziału fuzji i przejęć na obronne (defensywne) oraz agresywne (ofensywne). Nabycia obronne charakteryzują się tym, że dany podmiot nabywa inne podmioty w celu powiększenia rozmiarów swojego przedsiębiorstwa i tym samym utrudnienia wrogiego przejęcia przez silniejszego konkurenta. Drugim wariantem jest połączenie z silniejszym partnerem w przypadku, gdy dana firma uzna, że nie jest w stanie samodzielnie utrzymać się na rynku. O nabyciu agresywnym jest mowa w momencie, gdy dokonujący go podmiot wyraźnie wskazuje, że zamierza osiągać swoje strategiczne cele za pomocą fuzji i przejęć.
Kolejny podział fuzji i przejęć jest dokonywany według kryterium podstawowych motywów działań strony nabywającej. Wyróżnia się nabycia strategiczne, które są dokonywane jako etap realizacji długookresowej strategii przedsiębiorstwa, mający na celu poprawę pozycji konkurencyjnej oraz wykorzystanie efektów synergii. Z kolei nabycia okazyjne dotyczą sytuacji, w których przedsiębiorstwo wykorzystuje możliwość nabycia niedoszacowanych aktywów i zakłada osiągnięcie krótkookresowej nadwyżki finansowej lub restrukturyzację przejętego przedsiębiorstwa.
Ostatni podział wyróżnia fuzje i przejęcia dokonywane w ramach jednego państwa lub rynku międzynarodowego. Specyfika transakcji międzynarodowych jest znacznie bardziej skomplikowana w związku z czym podmioty w nich uczestniczące napotykają więcej trudności w postaci: problemów kulturowych, odmiennych systemów prawnych, rachunkowych oraz stosowania różnych walut.
Więcej na temat fuzji i przejęć oraz doradztwa transakcyjnego M&A można dowiedzieć się na cmt-advisory.pl.
